Li Syan Toshkentda: Xitoy–O‘zbekiston savdosi va yuk tashish uchun 5 ta muhim xulosa

Xitoy Davlat kengashi Bosh vaziri Li Syan 17–18 oktabr kunlari O‘zbekistonga rasmiy tashrif bilan keldi. U Prezident Shavkat Mirziyoyev va Bosh vazir Abdulla Aripov bilan uchrashdi. Tomonlar savdo, bojxona, elektron tijorat, ta’lim, sog‘liqni saqlash va iqlim bo‘yicha hamkorlik hujjatlarini imzoladi.

1. Savdo hajmi rekord darajada

Xitoy rasmiy ma’lumotlariga ko‘ra, 2025-yilda ikki tomonlama savdo 16,1 mlrd AQSh dollariga yetib, bir yilda 17,9 foizga o‘sgan. O‘zbekiston hisobiga ko‘ra, 2026-yilning yanvar–avgust oylarida Xitoy mamlakat tashqi savdo aylanmasining 23 foizini tashkil etgan. Xitoy O‘zbekistonning asosiy importi manbai bo‘lib qolmoqda.

2. Xitoy–Qirg‘iziston–O‘zbekiston temir yo‘li tezlashtiriladi

Uchrashuvda Li Syan Xitoy ushbu loyihani “yuqori sifatda amalga oshirishga tayyor” ekanini aytdi. Mirziyoyev esa O‘zbekiston qurilishni tezlashtirish uchun Xitoy bilan ishlashga tayyorligini bildirdi. Loyiha 2024-yil dekabrida rasman boshlangan va hozir qurilmoqda.

3. Bojxona va elektron tijorat hujjatlari

Imzolangan hujjatlar orasida bojxona va elektron tijorat bo‘yicha kelishuvlar bor. Ularning batafsil matni hali e’lon qilinmagan, ammo bunday hujjatlar odatda chegaradagi rasmiylashtirishni soddalashtirish va onlayn savdo jo‘natmalarini tezlashtirishga qaratiladi. Batafsil qoidalar chiqqach, biz ularni alohida tahlil qilamiz.

4. Andijonda logistika xabi

Shu hafta Prezident Mirziyoyev CAMCE, China Energy va Sinoma Energy kompaniyalari rahbarlari bilan uchrashib, Andijon viloyatida logistika xabi tashkil etish taklifini qo‘llab-quvvatladi. Andijon — Xitoy–Qirg‘iziston–O‘zbekiston temir yo‘lining O‘zbekistondagi oxirgi nuqtasi, shuning uchun bu xab kelajakda Farg‘ona vodiysi uchun asosiy tranzit nuqtaga aylanishi mumkin.

5. Investitsiya va qo‘shma korxonalar

O‘zbekistonda Xitoy ishtirokidagi 6 000 dan ortiq qo‘shma korxona faoliyat yuritmoqda. Xitoy tomoni ko‘proq kompaniyalarni O‘zbekistonga investitsiya kiritishga undash va O‘zbekiston mahsulotlarini ko‘proq import qilishni va’da qildi — bu ikki tomonlama yuk oqimini ko‘paytiradi.

Import qiluvchilar uchun nimani anglatadi

Qisqa muddatda tariflar va tranzit muddatlari o‘zgarmaydi: yuklar avvalgidek Qozog‘iston orqali temir yo‘l va avtomobil yo‘lida keladi. Ammo yo‘nalish aniq: yangi temir yo‘l, Andijondagi xab va soddalashtirilgan bojxona Xitoydan yuk olib keladigan kompaniyalar uchun ko‘proq tanlov va qisqaroq yo‘l degani.

Buraq Logistics Xorgos, Iu va Chjunshandagi omborlari orqali Xitoydan O‘zbekistonga konteyner, fura va yig‘ma yuklarni tashiydi. Yangi qoidalar kuchga kirishi bilan mijozlarimizga eng qulay yo‘nalishni taklif qilamiz.

Manbalar: Xinhua (18.10.2026), CGTN (18.10.2026), Prezident matbuot xizmati.